english


faniMani


Spis treści
Wspólna przestrzeń - wspólne decyzje
Ład przestrzenny i zrównoważony rozwój ? podstawy planowania przestrzennego
W kierunku zrównoważonego rozwoju miast
Hierarchia w planowaniu przestrzennym
Gdzie i kiedy mogą być podejmowane prace budowlane lub inne działania inwestycyjne?
Jakie podmioty biorą udział w opracowaniu planu miejscowego?
Czym jest i jak powstaje miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego?
Dlaczego udział mieszkańców w planowaniu przestrzennym jest tak ważny?
Czym jest partycypacja społeczna w planowaniu przestrzennym?
Jakie korzyści daje dialog?
Żeby decydować, trzeba wiedzieć jak
Materiały źródłowe wykorzystane w publikacji
Wszystkie strony

Jakie podmioty biorą udział w opracowaniu planu miejscowego?

W opracowaniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego muszą brać udział:

  • rada gminy/miasta, która podejmuje uchwałę o przystąpieniu do sporządzania planu oraz uchwałę o przyjęciu planu,
  • wójt gminy/burmistrz/prezydent miasta, przygotowujący (przy pomocy urzędu, którym kieruje) materiały planistyczne i zatrudniający projektanta planu,
  • projektant planu - osoba wpisana na listę członków izby urbanistów, przygotowująca (wraz z zespołem, którym kieruje) projekt planu i uczestnicząca w procedurze planistycznej w zakresie określonym w umowie z urzędem gminy lub miasta.

wprzestrzen wdecyzje16

Organ sporządzający projekt miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ma obowiązek wystąpić o jego uzgodnienia do następujących organów (art. 17 pkt 6 lit. b):

  • właściwych organów wojskowych, ochrony granic oraz bezpieczeństwa państwa - obowiązek uzgodnienia dotyczy całego planu,
  • wojewody, zarządu województwa, zarządu powiatu - obowiązek uzgodnienia dotyczy odpowiednich zadań rządowych i samorządowych,
  • właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków - obowiązek uzgodnienia dotyczy kształtowania zabudowy i zagospodarowania teren,
  • właściwego zarządcy drogi - obowiązek uzgodnienia istnieje wyłącznie wtedy, gdy sposób zagospodarowania gruntów przyległych do pasa drogowego lub zmiana tego sposobu mogą mieć wpływ na ruch drogowy lub samą drogę,
  • właściwego organu nadzoru górniczego - obowiązek uzgodnienia dotyczy zagospodarowania terenów górniczych,
  • ministra właściwego do spraw zdrowia - obowiązek uzgodnienia dotyczy zagospodarowania obszarów ochrony uzdrowiskowej,
  • dyrektora właściwego urzędu morskiego - obowiązek uzgodnienia dotyczy zagospodarowania pasa technicznego, pasa ochronnego oraz morskich portów i przystani,

Innymi organami właściwymi do uzgadniania planu miejscowego na podstawie przepisów odrębnych są także:

  • dyrektor parku narodowego - obowiązek uzgodnienia dotyczy planu w części dotyczącej parku narodowego i jego otuliny w zakresie ustaleń mogących mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody parku narodowego (art. 10 ust. 6 ustawy o ochronie przyrody),
  • regionalny dyrektor ochrony środowiska - obowiązek uzgodnienia dotyczy planu w części dotyczącej: rezerwatu przyrody i jego otuliny w zakresie ustaleń mogących mieć negatywny wpływ na cele ochrony rezerwatu przyrody (art. 13 ust. 3(a) ustawy o ochronie przyrody), parku krajobrazowego i jego otuliny w zakresie ustaleń mogących mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody parku krajobrazowego (art. 16 ust. 7 ustawy o ochronie przyrody), obszaru chronionego krajobrazu w zakresie ustaleń mogących mieć negatywny wpływ na ochronę przyrody obszaru chronionego krajobrazu (art. 23 ust. 5 ustawy o ochronie przyrody), istniejącego lub projektowanego obszaru Natura 2000 w zakresie ustaleń mogących znacząco negatywnie wpływać na obszar Natura 2000 (art. 30 ust. 3 ustawy o ochronie przyrody),
  • dyrektor regionalnego zarządu gospodarki wodnej - obowiązek uzgodnienia dotyczy planu w zakresie zagospodarowania stref ochronnych ujęć wody, obszarów ochronnych zbiorników wód śródlądowych i obszarów narażonych na niebezpieczeństwo powodzi w celu zapewnienia prawidłowego gospodarowania wodami, w tym w szczególności ochrony zasobów wodnych oraz ochrony ludzi i mienia przed powodzią (art. 4(a) pkt 2 Prawa wodnego),
  • minister właściwy do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego - obowiązek uzgodnienia dotyczy planu dla obszarów położonych w granicach obszaru Pomnika Zagłady i jego strefy ochronnej (art. 5 ust. 2 ustawy o ochronie terenów byłych hitlerowskich obozów zagłady),
  • Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego - obowiązek uzgodnienia dotyczy planu w gminach, na terenie których przewiduje się lokalizację nowego lub modernizację istniejącego lotniska oraz lotniczych urządzeń naziemnych (art. 21 ust. 2 pkt 28 Prawa lotniczego),
  • Prezes Państwowej Agencji Atomistyki - obowiązek uzgodnienia dotyczy sytuacji, gdy w projekcie planu został umieszczony obiekt jądrowy (art. 36 ust. 2 Prawa atomowego).

Organ wykonawczy gminy jest zobowiązany wystąpić o zgodę na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne, jeżeli wymagają tego przepisy ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych (art. 7 ust. 2 tej ustawy) - w trybie ustalonym przepisami tej ustawy.

wprzestrzen wdecyzje17

 Zgoda na zmianę przeznaczenia gruntów ma nieco inny charakter od pozostałych uzgodnień uzyskiwanych w procedurze planistycznej. To rozstrzygnięcie nie dotyczy bowiem uzgodnienia projektu planu, a ma na celu podjęcie decyzji w sprawie konkretnych terenów, a dokładnie zmiany ich przeznaczenia. O konieczności uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia mówi także art. 17 pkt 6 lit. c ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym).

Jednym ze środków ochrony gruntów wymienionych w art. 2 ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych jest ograniczanie przeznaczenia na cele nierolnicze lub nieleśne.

Istotne jest wyłącznie spod konieczności uzyskania zgody na zmianę przeznaczenia wprowadzone do wymienionej ustawy z dniem 1 stycznia 2009 r. Zgodnie z dodanym art. 5a przepisów ustawy nie stosuje się do gruntów rolnych stanowiących użytki rolne położonych w granicach administracyjnych miast. Wobec tego do gruntów rolnych położonych na terenach miast nie jest wymagana decyzja w sprawie przeznaczenia gruntów rolnych na cele nierolnicze.

Przepisy ustawy mówią, że zmiana przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne dokonuje się w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, jeżeli wymaga ona zgody właściwego organu na zmianę przeznaczenia. I tak, zgody na zmianę przeznaczenia gruntów wymagają:

  • grunty rolne stanowiące użytki rolne klas I-III, jeżeli ich zwarty obszar projektowany do takiego przeznaczenia przekracza 0,5 ha,
  • grunty leśne stanowiące własność Skarbu Państwa,
  • pozostałe grunty leśne.

Organami właściwymi do wydania zgody na zmianę przeznaczenia są odpowiednio: minister właściwy do spraw rozwoju wsi, minister właściwy do spraw środowiska, marszałek województwa, przy czym zgoda może być wyrażona po uzyskaniu opinii izby rolniczej.

Zgodnie z ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym obowiązek wystąpienia o opinie do projektu miejscowego planu dotyczy następujących organów opiniujących (art. 17 pkt 6 lit. a ):

  • gminnej lub innej właściwej komisji urbanistyczno-architektonicznej - opinia dotyczy całego planu; komisja urbanistyczno-architektoniczna jest fachowym organem o charakterze doradczym, a jej właściwość wynika z art. 8 ustawy planistycznej,
  • regionalnego dyrektora ochrony środowiska - opinia dotyczy różnych zagadnień ochrony środowiska wynikających z przedmiotu i zakresu planu,
  • właściwego państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego - opinia dotyczy zagadnień higieny i zdrowia publicznego,
  • Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej - opinia dotyczy jedynie zagadnień telekomunikacji,
  • właściwych organów administracji geologicznej - opinia dotyczy jedynie terenów zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych,
  • wójtów, burmistrzów gmin albo prezydentów miast graniczących z obszarem objętym planem - gdy obszar objęty planem graniczy z inną gminą, a zakres opinii dotyczy rozmieszczenia inwestycji celu publicznego o znaczeniu lokalnym,

Opinia wymagana jest także od właściwego organu Państwowej Straży Pożarnej i wojewódzkiego inspektora ochrony środowiska w trzech przypadkach:

  • lokalizacji nowych zakładów o zwiększonym lub dużym ryzyku wystąpienia poważnych awarii,
  • zmian, o których mowa w art. 250 ust. 5 i 7 Prawa ochrony środowiska w istniejących zakładach o zwiększonym lub dużym ryzyku wystąpienia poważnych awarii i nowych inwestycji,
  • rozmieszczenia obszarów przestrzeni publicznej i terenów zabudowy mieszkaniowej w sąsiedztwie zakładów o zwiększonym lub dużym ryzyku wystąpienia poważnych awarii, w przypadku gdy te inwestycje, obszary lub tereny zwiększają ryzyko lub skutki poważnych awarii.

Kolejne ciekawe upoważnienie do opiniowania projektów miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego w zakresie dotyczącym terenów wykorzystywanych na cele kultury fizycznej, daje przepis art. 30 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 25 czerwca 2010r. o sporcie. Opinię ma prawo wyrazić gminna rada sportu, czyli nieobowiązkowo powołane przez organ wykonawczy gminy ciało opiniodawczo-doradcze.

Katalog organów współdziałających przy tworzeniu miejscowego planu zagospodarowania jest szeroki. Większość organów opiniujących i uzgadniających plan należy do struktur administracji rządowej. Zakres opinii lub uzgodnień jest wskazany w przepisach prawa i jest uzależniony od zadań i kompetencji organów współdziałających.

Instytucjami, które po uchwaleniu planu miejscowego oceniają zgodność procedury jego sporządzania z przepisami prawa są:

  • wojewoda (może stwierdzić nieważność uchwały rady gminy w terminie miesiąca od otrzymania dokumentacji);
  • wojewódzki sąd administracyjny (może stwierdzić nieważność uchwały rady gminy, gdy zostanie ona zaskarżona).

Instytucjami opiniującymi projekt planu i prognozę oddziaływania na środowisko w ramach strategicznych ocen oddziaływania na środowisko na podstawie ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jednol. Dz. U. z 2013r. poz. 1235) są: państwowy powiatowy inspektor sanitarny i regionalny dyrektor ochrony środowiska.

wprzestrzen wdecyzje18

W procedurze sporządzania planu miejscowego mogą brać WSZYSCY inni nie zawiadomieni indywidualnie, czyli:

  • mieszkańcy i ich reprezentanci (np. wspólnoty mieszkaniowe, stowarzyszenia mieszkańców),
  • właściciele budynków i terenów,
  • inwestorzy obecni i potencjalni,
  • użytkownicy terenów objętych planem (np. najemcy budynków lub lokali użytkowych, prowadzący placówki społeczne, takie jak szkoły, ośrodki kultury, obiekty sportowe itp.),
  • przedstawiciele pozostałych części gminy/miasta/regionu (np. organizacje pozarządowe).

Ustawy planistyczna wraz z aktami wykonawczymi (rozporządzeniami) nakreślają pola odpowiedzialności, w których działają poszczególne podmioty biorące udział w opracowaniu planu.

Przewodniczący rady gminy podpisujący uchwały, wójt/burmistrz lub prezydent miasta, odpowiedzialny za ich wykonanie oraz planista/urbanista, odpowiadający za prawidłowość rozwiązań planistycznych, są teoretycznie podmiotami o największej możliwości wpływania na zakres i treść planu. Bywa jednak, że instytucje uzgadniające lub opiniujące, albo wręcz sami mieszkańcy, proponują konkretne rozwiązania i wykazują większą inicjatywę w dążeniu do konkretnych rozwiązań niż ustawowo określeni ?autorzy? planu. W przypadku, gdy przewidziana w projekcie planu zmiana przeznaczenia terenu wymaga uzyskania zgody na wyłączenie gruntów z produkcji rolnej lub leśnej, decydujący wpływ na funkcję terenów może mieć podmiot, od którego zależy wydanie takiej zgody (np. minister lub marszałek województwa).

Impulsem dla twórczego, a nie biernego podejścia do procesu planowania w gminie, mogą być przedstawiciele jej władz, zorganizowane grupy mieszkańców, stowarzyszenia, a także tzw. ?zwykli ludzie" potrafiący jasno i przejrzyście przedstawiać swoje koncepcje. Wielu mieszkańców i organizacji doświadczyło zyskało znaczne doświadczenie skutecznego udziału w procedurze planistycznej i ma świadomość, że można wpływać na decyzje władz gminy biorąc aktywny i konstruktywny udział w sporządzaniu planów miejscowych. Jedną z takich organizacji jest Pierwsza Warszawska Agenda 21.

Mieszkańcy lub inne podmioty nie zawiadamiane indywidualnie, mimo iż uczestniczą w wybranych etapach procedury, mogą wręcz zdecydować o ostatecznym kształcie planu, jeżeli wykorzystają wszystkie możliwości wpływania na decyzje urzędu i rady gminy/miasta



Poprawiony: 20 marca 2014
 
© Zabi